काभ्रे,
पछिल्लो समयमा पश्चिमा संस्कृतिको प्रभावले नौमती र पञ्चेबाजा हराउँदै गएको छ । पछिल्लो पुस्ताले चासो नराख्दा नौमती र पञ्चेबाजा बजाउनेहरु भेटिनै छाडेका छन् । शुभकार्यमा पञ्चेबाजा र नौमतिको प्रयोग परापूर्वकालदेखि नै हुँदै आएको छ । तर अचेल यसको सरंक्षणमा कुनै निकायको चासो देखिएको छैन । पाका पुस्ताका मानिसहरु भने, आफुले गर्दै आएको कामलाई निरन्तरता दिने बताउँछन् ।
विगतमा जस्तो बाजा बजाएर रामरौस गर्ने चलन पनि हराउँदै गएको छ । अर्कातिर विवाहमा बाजा बजाउने मानिसहरु भेट्न पनि मुस्किल भएकोे छ । नौमती र पञ्चे बाजालाई विकसित प्रविधिले विस्थापित गर्दैछ । ब्यान्ड बाजाको प्रभावले घटेको नौमति बाजाको संरक्षणमा सरकारी निकायको खासै चासो देखिँदैन । स्थानीय सरकारले बाजा र बाजा बजाउन जान्नेहरुको संरक्षणमा काम गर्न सके नौमति र पञ्चेबाजाको संरक्षणमा सघाउ पुग्ने मौलिक संस्कृतिका जानकारहरु बताउँछन् ।